Bombita

Bombita was mijn allereerste eigen paard… Ik heb 11 jaar geleden een verhaal over haar, en de weg die wij samen hebben afgelegd, geschreven. Elke dag ben ik nog zo dankbaar dat ik zoveel van haar heb mogen leren. En dat ze toch nog een kleine 2 jaar de “peettante” van Layla mocht zijn. Hier is het verhaal dat ik geschreven heb:

“Bombita

Dit is het verhaal van Bombita (Heavon`s Creation). Bombita is een American Appaloosamerrie, dochter van Poco`s Pop Luck (vader) en Bimbos Good Girl (moeder) geboren op 19-05-1997.

Bombita is 2 jaar geleden in augustus bij Spirithorses gekomen. Op dat moment was ze drachtig, ze had een enorme beenwond en zware zomereczeem. Ze zag er dus wel een beetje zielig uit. De zomereczeem was zo erg dat ze totaal geen manen had en geen staart. De staartwortel lag helemaal bloot op een paar haren na. Ze had 2 grote kale plekken op haar achterhand van het slaan met haar staart. Ze had echt overal jeuk. Op dat moment leefde ze eigenlijk alleen maar om te schuren. Als er iemand langsliep plakte ze er meteen aan om gekrabd te worden.

Eczeem kan o.a. ontstaan door te veel stress, overbelasting van het systeem door te veel eiwitten, suikers en te weinig ruwvoer. Het allereerste wat Jack en Pien toen gedaan hebben is Bombita 24/7 buiten laten lopen (met beschikking tot een inloopstal) met andere paarden. Hierdoor zou ze meer rust krijgen en langzaam aan kunnen herstellen en weer echt paard kunnen zijn. Ze kreeg alleen nog maar onbeperkt hooi en geen bijvoer meer. Zo kreeg haar lichaam de kans om alle afvalstoffen eruit te werken.

Alleen Bombita vermeed zoveel mogelijk contact met andere paarden. Ze at op een gegeven moment wel met ze mee, maar zodra er ook maar een paard te dicht bij haar in de buurt kwam was ze weg. Ze voelde zich heel veilig en fijn in het donkerste hoekje van de inloopstal. Hier had ze geen last van de eczeemvliegjes, de zon en andere paarden.

Buiten de eczeem had ze dan ook nog die beenwond. Bij de vorige eigenaar is ze in de prikkeldraad terecht gekomen. Haar hele achterbeen lag open.

Ze kon nog wel lopen, maar dan trok ze het gewonde been enorm hoog op. Jack heeft er heel veel aandacht aan besteedt en het been heel veel gemasseerd. In het begin heeft Jack het been behandeld met groene klei en is later overgestapt op honingzalf. De wond genas redelijk goed en op een gegeven moment was hij helemaal dicht.

Nu nog heeft ze wel een groot litteken. Op het moment dat ze beter ging lopen kon er met haar gewandeld worden. Eerst alleen de straat op en af en daarna verder uitbouwen. Ze had vreselijke hoeven. Ze had enorme eendenvoeten. Ze liep dus ook niet lekker buiten op de harde ondergrond. Het proces met de hoeven zal bij haar langer duren aangezien al haar energie verdeeld moest worden over de beenwond, eczeem en het veulen wat in haar buik groeide.

Na enige tijd kon er weer een beetje op haar gereden worden. Te beginnen met 10 minuten stappen. Toen bleek dat Bombita toch erg veel heeft meegemaakt. Het opzadelen was al een ramp. Het poetsen ging goed omdat ze overal jeuk had dus die borstels waren wel erg lekker. Het zadel opleggen ging ook nog goed, maar de singel vastmaken was al een ramp, ze legde haar oren in haar nek en begon te trappen. Dat zou nog wat worden met rijden! Onder het rijden wilde ze alleen maar dat je gewoon ging zitten en verder niks doen, haar zo min mogelijk proberen aan te raken. Als je dan toch even met je been aan haar kwam dan liet ze je dat meteen weten door even een klein bokje te geven.

Op een gegeven moment vroeg Pien aan mij of ik haar even 10 minuten wilde rijden. Volgens haar was Bombita een heel leuk paard voor mij. Als ik heel eerlijk ben vond ik haar helemaal niet leuk. Ik vond haar absoluut geen paard wat bij mij paste. Ik hield namelijk niet van kleine brede paarden en vooral niet van paarden met vlekken. Maar goed ik vond het toch wel leuk om te weten hoe ze rijdt en ging het toch proberen. Jack zadelde haar voor mij op i.v.m. haar gedrag en toen brak het moment aan waarop ik erop moest. En op dat moment gebeurde er iets speciaals….

Ik voelde me meteen helemaal veilig en vertrouwd op dit paard, alsof ik al jaren op haar reed. In het begin zetten ik haar achter een ander paard aan, dit was ze gewend. Maar na een tijdje voelde het zo goed dat we het maar eens alleen gingen proberen. Dit ging weer heel goed en ik mocht eens een klein drafje gaan proberen. Ze had een heerlijke draf, een hele rustige draf waarbij je heel stil bleef zitten. De klik was er dus toch. Vanaf dat moment ben ik veel aandacht aan Bombita gaan geven. Iedere keer als ik weer kwam even naar haar toe in de paddock en even met haar knuffelen. Ze begon zich langzamerhand wel een beetje thuis te voelen. Iedere keer als Jack met eten langs kwam dan kwam er een hele lage “huhuhu” uit. Maar ondanks alles bleef ze heel erg gesloten. Normaal zijn de meeste paarden toch wel redelijk nieuwsgierig, als je ze gaat poetsen willen ze wel even weten waar je mee bezig bent. Bombita had dat niet. Ze ging wel gewoon mee, maar ze stond er maar. Ze vond het heerlijk als je haar poetste i.v.m. haar jeuk maar ze durfde niet even aan je te snuffelen.

En toen brak de winter aan. Eindelijk geen jeuk meer! Haar manen en staart begonnen langzaam aan weer een beetje te groeien. Het rijden ging steeds beter. Ze kon langzaamaan een beetje in de les meelopen en mee gaan op buitenritten. Maar haar gedrag werd steeds erger. Je kon haar niet meer pakken. Alleen Jack en ik mochten haar nog uit de paddock halen. Het poetsen en opzadelen mochten ook alleen wij doen. Het rijden in de bak vond ze ook niet meer leuk, als je wilde gaan draven gaf ze een bokje. Alleen de buitenritten vond ze geweldig. Bombita gaf heel duidelijk aan dat ze de bak echt niet leuk vond, dat hebben we maar geaccpeteerd zeker omdat ze ook nog drachtig was. Pien probeerde haar dus alleen nog maar mee te nemen met een buitenrit en af en toe een keertje in de bak. Vanaf dat moment ging het een stuk beter. Als ze dan toch een keertje in de bak moest vond ze het niet zo heel erg, alhoewel ze wel een gevoelige tante bleef en ze je het meteen liet merken als je te veel druk gaf. Na een tijdje gaf ze aan dat het haar toch een beetje te veel werd allemaal, ze zou immers over 2 maanden gaan bevallen. Op dat moment reed ik de laatste buitenrit op haar voor de bevalling.

20 juni brak het moment aan. Ik lag nog in bed toen de telefoon ging en mijn moeder naar boven stormde dat ik meteen naar de paarden moest gaan. Het veulen was geboren! Toen ik aankwam stond Bombita in de bak samen met haar veulentje.

Het was een merrie en Jack en Pien noemde haar Peyote. Bombita had een hele andere blik in haar ogen en een vele zachtere uitstraling. Het veulen deed haar goed. Alhoewel ze geen geweldige moeder was, het veulen mocht wel drinken maar ze besteedde er vrij weinig aandacht aan. Peyote was dan ook een erg zelfstandig veulen met hetzelfde karakter als haar moeder. Ze deed dus waar ze zelf zin in had en als het haar niet beviel dan liet ze je dat weten.

Maar er was een regeling met de oude eigenaar dat als Bombita bevallen was het veulen na 4 maanden terug moest naar de oude eigenaar als ze een bepaalde kleur en vorm stippen had. Peyote was echt een heel mooi veulen en zag er precies uit zoals ze uit moest zien. Ze zou dus terug moeten naar de oude eigenaar…

Maar toen kwam Marlies die helemaal verliefd werd op Peyote en absoluut niet wilde dat ze al zo vroeg bij haar moeder weg moest. Uiteindelijk heeft Marlies Peyote kunnen kopen en is nu de trotse eigenaar van Peyote (Blessed Spotted Girl).

Een maand na de bevalling kon er alweer langzaam gereden worden op Bombita. Beginnen met 10 minuten stappen en het veulen er gewoon bij laten. Wat was het fijn om weer op haar te mogen rijden! Wij dachten dat haar gedrag in de bak te maken had met haar drachtigheid, maar naarmate we meer en langer met haar gingen rijden kwam het gedrag weer terug. Ze gaf heel duidelijk aan dat ze niet iedere keer door andere mensen bereden wilde worden. Op dat moment ging ik haar meer rijden en af en toe liep ze in de bak een lesje mee. Buitenritten gingen overigens wel goed. Op een gegeven moment reed ik met een les mee en Pien vroeg aan degene die durfden ze het hoofdstel wilden uitdoen en dan verder rijden met een halsring. De hele les liep Bombita super dus ik denk nou goed we proberen het gewoon. En het ging geweldig! Wat een enorm gevoel van vrijheid en echte pure communicatie met je paard. En zo gingen we dat ook weer opbouwen. Als alles goed ging konden we een drafje proberen, om de pionnen heen, veel stuuroefeningen en als dat goed ging konden we een stukje galloperen. Ook dit ging weer super!

Eindelijk kreeg ik weer hoop dat het goed zou komen, totdat de winter aanbrak….

Bombita liet zich weer niet meer vangen, ik durfde haar hoeven niet eens meer uit te krabben omdat ik bang was dat ik aan de andere kant van de poetsplaats zou belanden. Ook aan haar borst, singelplaats en achterhand mocht je niet komen want dan begon ze te trappen en te bijten. Mijn fout was dat ik haar zag als een zielig getraumatiseerd paard, ik liet haar gedrag dus toe. Ik dacht dat het kwam omdat ze zoveel had meegemaakt dus dan moest ik dat maar accepteren. Het gevolg daarvan was dus dat ze ook weer met rijden begon te bokken. Bombita was ontzettend goed in zichzelf voor te doen als een zielig paard. Toen kwam Pien met het idee om te gaan werken met voedselbeloning. Dit werkte eigenlijk heel goed. Zo gingen we weer stappen vooruit.

Ondertussen was ik bijna jarig en hard aan het sparen voor een scooter. Ik had een gesprek met Pien over als het niet goed zou gaan met het gedrag van Bombita toen ik zei: “Als je er ooit over denkt om haar te verkopen dan wil ik haar kopen, al is het van mijn spaargeld voor mijn scooter!” Pien vroeg of ik dat echt serieus meende (wat ik natuurlijk meteen bevestigde) en toen was het eerste wat ze zei: ” Wacht maar even dit ga ik even met Jack bespreken”. Een week later (11-11-2006) heb ik Bombita gekocht. Ik was helemaal in de zevende hemel. Mijn grote droom was uitgekomen! Het heeft ook wel even geduurd voordat ik weer normaal kon functioneren.

Ik werd ook wel even gelijk met 2 benen op de grond getrokken. Ik zat met een paard die zich niet liet vangen, niet aangeraakt wilde worden, ik kon haar hoeven niet uitkrabben en ze bokte. De voedselbeloningen hielpen goed, maar voor mijn gevoel moest het ook zonder kunnen. Sinds ik me dat ben gaan realiseren zie ik Bombita ook niet meer als een zielig getraumatiseerd paard. Ik laat het haar weten (op een vriendelijke manier) als ik het niet met haar eens ben en sindsdien zijn we keer op keer met elkaar aan het onderhandelen om het zo maar even te zeggen. Nu ik haar niet meer als een zielig paard beschouw, maakt zij er ook geen misbruik meer van (alhoewel ze het altijd zal blijven proberen).

Het duurde heel lang voordat ze zich liet poetsen op de singelplek (zonder een haak uit de muur te trekken). En toen dat goed ging heb ik aan Jack gevraagd of hij me wilde helpen met haar hoeven. Jack heeft me geleerd hoe ik moet staan en hoe ik het beste op zo`n moment met haar om kan gaan. Het eerst wat ik ben gaan doen is iedere keer als ik haar in handen had even haar voeten optillen. In het begin was het een behoorlijk gevecht, maar het enige wat je dan kunt doen is rustig blijven, vooral blijven ademen en proberen vast te blijven houden als ze haar been wegtrekt. Dit heeft heel goed geholpen, nu tik ik haar been aan en dan geeft ze haar hoef meteen (soms heeft ze nog een dag ertussen zitten dat ze weer haar oude gedrag probeert te hanteren).

Eindelijk brak de zomer weer aan. Bombita veranderde in een heel ander paard. Ze werd rustiger en werd beter geaccepteerd in de groep (ze zocht zelfs contact op met andere paarden!).

Alleen kwam nu het eczeemverhaal weer naar boven. Ze kreeg toch weer jeuk, dus toen hebben we besloten dat het misschien toch beter was om een eczeemdeken te kopen. Dit heeft enorm geholpen. Ze kreeg een hele mooie glanzende vacht en haar manen en staart begonnen weer te groeien. Maar toch bleef ze die jeuk houden. Toen zijn we gaan kijken waar het aan zou kunnen liggen. Ze ging altijd met de andere paarden op de wei want toen ze drachtig was kon dat ook gewoon. Uiteindelijk hebben we toch besloten om te gaan kijken of het zou helpen om haar van het gras af te halen en inderdaad ze kreeg een stuk minder jeuk. In de tijd dat Peyote nog bij haar dronk (Peyote is na 9 maanden gespeend) kon ze nog gewoon de wei op zonder dat ze jeuk kreeg, waarschijnlijk heeft het er ook mee te maken dat ze toen andere hormonen in haar lichaam had. Met de deken op en van het gras af heeft ze eigenlijk geen jeuk meer. De deken moet dan wel 24/7 opblijven liggen, zelfs als het regent en je mag haar dan zo min mogel kriebelen (als je een eczeem paard gaat kriebelen stimuleert dat de jeuk). Eind september was de deken zo kapot dat ik zoiets had van ik laat hem maken en dan leg ik hem niet meer op want ze heeft toch geen jeuk meer. Na een paar dagen kreeg ze allemaal kleine bobbeltjes op haar huid en begon toch weer jeuk te krijgen, in die tijd scheen de zon toevallig weer iets meer. Toen de deken gemaakt was heb ik hem toch weer opnieuw opgedaan om te kijken of het zou helpen… Ik legde hem `s morgens op en haalde hem rond een uur of 4 eraf om te gaan rijden en de bobbeltjes waren allemaal weg. Na een tijdje met Jack erover gepraat te hebben kwamen we tot de conclusie dat ze misschien wel een zonneallergie heeft. Hier is dus weinig aan te doen behalve als de zon schijnt de deken op te doen (behalve in de winter dan).

In de zomer is Bombita ook voor het eerst zichtbaar hengstig geworden en sindsdien is het iedere maand weer duidelijk te merken als het weer zover is. Sinds dat Bombita zich beter voelt en dat ook laat merken vinden voornamelijk hengsten haar ontzettend interessant. Ook Spirit is verliefd (Bombita vind hem ook wel heel erg interessant), we kunnen Spirit en Bombita niet zomaar naast elkaar zetten want zelfs als Bombita niet hengstig is gaat het fout.

Van dit soort kleine dingen kan ik heel blij worden. Alleen al om het feit dat Bombita een jaar geleden haar hengstigheid niet zou durven te laten zien (als ze toen niet drachtig was) nu wel, en o.a. dat geeft mij het gevoel dat ze weer gelukkig is.

Ook met rijden ging het stukken beter, ik heb nu juist moeite om haar bij me te houden. Wij vroegen ons altijd af waarom ze Bommetje als bijnaam had, nou dat werd nu wel duidelijk. Omdat het beter met haar gaat kan ik haar nu op bepaalde stukken lekker hard laten gaan. Nu hoef ik nog niet eens te vragen of ze is al weg, binnen 5 seconden gaat ze op haar hardst.

Ze ziet er heel anders uit, het litteken van de beenwond is geslonken (ik heb het nog behandeld met Calendulazalf), ze heeft nu manen en staart (ik was dan ook erg trots dat ik vlechtjes kan maken) en met haar hoeven gaat het al iets beter. Ze krijgt binnenkort hoefschoenen omdat ze gevoelig blijft.

Bombita zal altijd een paard blijven met een lastig karakter en ik zal iedere dag weer opnieuw met haar moeten onderhandelen. Ook zal ik het moeten accepteren dat ze in de winter chagrijnig is, alleen op de momenten dat ze chagrijnig is zal zij zich net als wij ook moeten aanpassen. Maar ik kan nu van alles met haar doen. Ik rij haar zonder zadel, zonder hoofdstel, ik kan haar mee naar buiten nemen of in de bak rijden, haar hoeven uitkrabben (ik ben haar nu zelfs al langzamerhand zelf aan het bekappen), haar lekker lang poetsen en ik neem haar mee aan de fiets en dat alles zonder problemen. Ook loopt ze heel af en toe eens mee in de les en nu zonder dat ze daar een probleem van maakt.”

In oktober 2012 heb ik helaas de keuze moeten maken om Bombita in te laten slapen. Ze zat er al een hele tijd mee dat ze met momenten erg veel last had van haar eczeem. Dan had ze dagen dat ze alleen nog maar kon schuren en chagrijnig kon zijn. Ik heb haar 2 jaar niet meer gereden omdat ze last kreeg van artrose en stijfheid. In de periode dat ze zoveel last kreeg van haar eczeem en chagrijnigheid ben ik weer begonnen met af en toe een korte rit buiten te maken. En wat werd ze daar blij van! Maar de blije momenten waren nog steeds veel te weinig. Op de dag van haar dood heb ik als (naderhand gezien) hele mooie afsluiting nog een rit met haar mogen maken met Layla als handpaard. Die dag liep ze later weer een beenwond op, deze keer aan haar andere been, en dat zou weer een proces van maanden zijn met geïsoleerd op een klein stukje staan en een intensieve verzorging. Ik zou het er allemaal voor over hebben bij een paard dat nog zin heeft in het leven, maar voor Bombita was dit de laatste druppel. Voor mij voelde het alsof dit het teken was waar ik eigenlijk op was aan het wachten, om de beslissing te maken die ik heel moeilijk vond om te maken.

R,I,P Bombita,

Dankjewel voor alle kennis die je me gegeven hebt. Jij bent voor mij dat speciale paard waar alle avonturen mee begonnen, die voor altijd in mijn hart zit en waar ik het nog heel regelmatig over heb.